Taşyünü malzemelerinde kaliteyi ve kullanım alanını belirleyen en önemli faktör Dansite (yoğunluk) değeridir. Dansite, malzemenin 1 metreküpünün (m³) kilogram (kg) cinsinden ağırlığını ifade eder (kg/m³).
Farklı Dansite Değerleri ve Kullanım Yerleri
- 30 - 50 Dansite (Kg/m³): Genellikle çatı aralarında (şilte formunda) veya alçıpan ara bölme duvarların içinde ses yalıtımı amacıyla kullanılır. Mekanik yük bindirilmeyen alanlar için idealdir.
- 70 - 90 Dansite (Kg/m³): Klima kanalları, sanayi ekipmanları ve havalandırma sistemlerinde tercih edilen orta yoğunluklu levhalardır.
- 110 - 120 Dansite (Kg/m³): Yüzer döşeme ve zemin uygulamalarında, üzerine şap dökülecek mekanlarda basınca dayanıklılık sağlaması için kullanılır.
- 150 Dansite (Kg/m³): Dış cephe mantolama sistemlerinde sıva uygulamasını taşıyabilecek sertliğe ve yüzey direncine sahip en popüler dış cephe levhalarıdır.
Dansite Seçerken Dikkat Edilmesi Gerekenler
Yanlış dansite seçimi, yalıtım sisteminizin zamanla çökmesine veya beklenen performansı vermemesine yol açabilir. Özellikle dış cephede üzerine sıva ve file uygulaması yapılacaksa kesinlikle 150 Dansite (veya üretici onaylı 120-130 Dansite) ürünler kullanılmalıdır.
Taşyünü Teknik Performans Değerleri
Taşyünü levhaların seçiminde belirleyici olan temel fiziksel parametreler aşağıdaki tabloda özetlenmiştir:
| Özellik | 150 Dansite Dış Cephe | 50 Dansite Ara Bölme | 40 Dansite Çatı Şiltesi |
|---|---|---|---|
| Yoğunluk | 150 kg/m³ | 50 kg/m³ | 40 kg/m³ |
| Basma Dayanımı | ≥ 40 kPa | Yüksüz Bölme | Yüksüz Çatı Arası |
| Yangın Sınıfı | A1 Hiç Yanmaz | A1 Hiç Yanmaz | A1 (Folyolu B-s1,d0) |
| Isı İletkenliği (λ) | 0.035 W/mK | 0.035 W/mK | 0.039 W/mK |
Şantiye Uygulamasında Dikkat Edilecek Hususlar
Uygulamada yapılan en büyük hatalardan biri, basma mukavemeti gerektiren dış cephe mantolamasında düşük dansiteli (50-70 dansite) hafif ara bölme levhalarının kullanılmasıdır. Bu durum cephede sıva çatlaklarına ve rüzgar emişi altında levhaların yerinden kopmasına neden olur. Dış cephe için mutlaka 120 veya 150 dansite ürünler tercih edilmelidir.
TS 825 Standartları ve Amortisman Süresi
Türkiye İklim Bölgelerine göre yürürlükte olan TS 825 Binalarda Isı Yalıtım Kuralları standardı uyarınca, dış cephede kullanılacak taşyünü kalınlığı bölgenin iklim şartlarına bağlı olarak 5 cm ile 10 cm arasında hesaplanır. Doğru kalınlıkta uygulanan A1 sınıfı taşyünü mantolama sistemi, kışın ısıtma ve yazın soğutma enerjisi tüketimini %50'ye varan oranda düşürür. Sağlanan yakıt ve elektrik tasarrufu sayesinde yapılan yalıtım yatırımı ortalama 2 ila 3 yıl içinde kendi maliyetini amorti eder.